Contact  |

Participatie

Participatie is een belangrijke doelstelling in de jeugdhulp. Het betekent dat jongeren en ouders kunnen deelnemen aan en meebeslissen over de jeugdhulp.

Participatie situeert zich op drie niveaus

Participatie in het eigen hulpverleningstraject (micro-niveau)

De jeugdhulp streeft naar hulpverlening op maat. Elke hulpvrager, jongere én ouder geeft mee richting aan het eigen hulpverleningstraject. Dit vergt een participatieve houding van de hulpverlener. Deze staat open, luistert naar de hulpvraag en gaat vooral ook samen met het kind, de jongere en ouders aan de slag.

Participatie in het beleid van voorziening, dienst of netwerk (meso-niveau)

Participatief werken is pas mogelijk als ook de organisatie hierop inspeelt en hiervoor de voorwaarden schept. Organisaties en diensten die jeugdhulp aanbieden, scheppen mogelijkheden zodat jongeren en ouders mee kunnen denken, doen en beslissen. Zo krijgen deze inspraak in het reilen en zeilen van de dienst of voorziening die hen begeleidt en geven ze, vanuit hun oogpunt, mee vorm aan de verdere uitbouw van de hulpverlenende dienst.

Participatie in het beleid van de overheid (macro-niveau)

De jeugdhulp biedt jongeren en hun gezin de mogelijkheid om mee te denken over de organisatie van de jeugdhulp. Een vertegenwoordiging van ouders, minderjarigen, personen met een handicap, van etnisch-culturele minderheden en mensen in armoede krijgt een plaats aan de overlegtafels waar over jeugdhulp wordt beslist. Daarnaast wordt themagericht gezocht naar mogelijkheden om de ervaringen van jongeren en ouders actief in te brengen in de beleidsprocessen van de jeugdhulp.

Cliëntorganisaties in de jeugdhulp

Cliëntenorganisaties leggen zich erop toe om de participatie van jongeren en ouders in de jeugdhulp mee waar te maken. Ze vormen de ruggengraat voor het uitwerken van een cliëntperspectief in de jeugdhulp. Via hun rechtstreekse dialoog- en toonmomenten, hun adviezen, hun thematische bijdragen … spelen ze een belangrijke rol in de uitwerking van een participatieve hulpverlening.

De Vlaamse overheid kiest voor een verdere versteviging van de positie en participatie van cliënten in de Jeugdhulp. Dat blijkt uit de goedkeuring van het decreet van 21 december 2018 en de eerste principiële goedkeuring op de Vlaamse Regering van het Besluit Vlaamse Regering van 17 juli 2020. Deze regelgeving maakt de erkenning en subsidiëring van cliëntenorganisaties in de jeugdhulp mogelijk. De bijhorende rondzendbrief en aanvraagformulieren met voorwaarden en werkwijze om als cliëntenorganisatie een erkenning en subsidiëring aan te vragen zijn zopas verspreid.

Meer weten?

Volgende regelgeving ligt aan de basis van deze oproepen:

Cachet voor jongeren

Cachet is een organisatie door en voor jongeren met ervaring in de jeugdhulpverlening. De initiatiefnemers van Cachet willen op een positieve manier aan de slag met hun eigen ervaringen in de jeugdhulp en hebben daarom de organisatie opgericht.

Cachet wil in dialoog gaan met:

  • jongeren uit de jeugdhulp, om hen te inspireren en zich te laten inspireren;
  • de samenleving, om een ander beeld van jongeren uit instellingen te tonen;
  • hulpverleners, om hun perspectief te verbreden en vernieuwen;
  • beleidsmakers uit overheid en sector, om al het voorgaande ook structureel een plek te geven.

Meer weten? Neem een kijkje op de website van Cachet.

Oudersparticipatie Jeugdhulp Vlaanderen voor ouders

Oudersparticipatie Jeugdhulp Vlaanderen is een werking door en voor ouders van kinderen of jongeren in de jeugdhulp. Hun doel is om de inbreng van ouders een plaats te geven binnen de jeugdhulp in Vlaanderen. Zo willen ze dat ouders meer betrokken worden bij de hulpverlening voor hun kind(eren). Er wordt ook gestreefd naar meer participatie van ouders aan het beleid.

Meer weten? Neem een kijkje op de website van Oudersparticipatie Jeugdhulp.

Intersectoraal, interregionaal cliëntenforum

De Vlaamse overheid keurde in 2020 de regelgeving goed die de ontwikkeling en werking van een cliëntenforum mogelijk maakt. Het cliëntenforum beoogt een netwerk van (cliënten)organisaties uit te bouwen die, vanuit gebruikersperspectief, betrokken zijn bij jeugdhulp. Het cliëntenforum wil deze organisaties verenigen, zodat ze gebundeld - met aandacht voor de diversiteit van haar leden - een (krachtige) stem kunnen vormen bij de uitbouw van een jeugdhulpverlening die meer afgestemd is op hun vraag en noden.

Het is de bedoeling om te komen tot een breed netwerk van organisaties waarbij zowel erkende cliëntenorganisaties als andere organisaties kunnen aansluiten. Tegelijk is het de opdracht van het cliëntenforum om bijkomend  op zoek te gaan naar manieren om de stem van kinderen, jongeren of ouders, die geen lid zijn van een organisatie, te beluisteren en vertegenwoordigen.

Thema’s van dit forum zijn:

  • de belangen van de cliënten te verdedigen;
  • hen op beleidsniveau te vertegenwoordigen;
  • te zorgen voor de nodige ondersteuning van vertegenwoordigers van cliënten op overlegtafels.

Publicaties