Contact  |

Voor de ouder

Voor kinderen, jongeren en ouders is het niet altijd gemakkelijk om alle stappen in en naar de jeugdhulp alleen te zetten. Daarom hebben zowel kinderen en jongeren als ouders en opvoedingsverantwoordelijken recht op bijstand door een vertrouwenspersoon.

Wat is een vertrouwenspersoon?

Elk kind, jongere of ouder in de jeugdhulp kan beroep doen op een vertrouwenspersoon om hem te vergezellen naar alle contacten met jeugdhulpverleners, en om hem te ondersteunen bij het uitoefenen van zijn rechten, zoals:

  • het recht op informatie en participatie;
  • het recht op toegang tot het dossier;
  • het recht om problemen aan te geven of om klacht in te dienen;
  •  ...

Een vertrouwenspersoon is in de eerste plaats iemand bij wie je je je goed voelt, en met wie je een vertrouwensband hebt.

Het gaat om een recht, geen plicht. Jij of je kind zijn dus niet verplicht om een vertrouwenspersoon aan te duiden of te hebben.

Hoe werkt het?

De vertrouwenspersoon voor ouders

Je kiest zelf een vertrouwenspersoon. Meestal is dat iemand waar je een goede band mee hebt en die je vertrouwt: een vriend of vriendin, een zus, een vorige hulpverlener…

Deze vertrouwenspersoon moet aan volgende voorwaarden voldoen:

  • hij is meerderjarig;
  • hij is niet betrokken bij de (lopende) jeugdhulpverlening; 
  • hij beschikt over een uittreksel uit het strafregister model 2;
  • hij is niet de vertrouwenspersoon van je kind.

De vertrouwenspersoon die jou als ouder of opvoedingsverantwoordelijke bijstaat, moet aan de hulpverleners ook telkens expliciet zeggen dat hij jouw vertrouwenspersoon is.

Je beslist zelf hoe lang je wilt dat iemand als jouw vertrouwenspersoon optreedt. Als je de samenwerking met je vertrouwenspersoon wil beëindigen, ga je hierover best rechtstreeks in gesprek met die persoon.

De vertrouwenspersoon wordt niet betaald voor zijn steun. Hij heeft ook geen recht op verlof wanneer hij jou of je kind bijstaat tijdens zijn werkuren.

Je kan niemand verplichten om een vertrouwenspersoon te worden.

De vertrouwenspersoon voor kinderen en jongeren

Vaak zal je als ouder je minderjarige zoon of dochter zelf ondersteunen in de jeugdhulp. Maar soms gebeurt dit niet, wil je kind dat liever niet of hebben jullie andere belangen. Daarom kan je kind zich ook  laten bijstaan door een vertrouwenspersoon.

Ook je kind kan zelf zijn vertrouwenspersoon kiezen. Hij kiest best iemand met wie hij een goede band heeft, zoals een familielid, meerderjarige vriend(in), een leerkracht, of leider uit de jeugdbeweging ... Het kan ook iemand zijn die in het verleden belangrijk was voor hem maar met wie hij nu minder contact heeft. Een buurvrouw die oppaste na school, een vroegere meester die altijd voor hem klaar stond, een vroegere hulpverlener ...

Wanneer je kind het moeilijk heeft om een vertrouwenspersoon in zijn omgeving te vinden of te kiezen, kan hij vragen aan zijn hulpverleners of begeleiders om hem hiermee te helpen.

Wanneer een persoon optreedt als vertrouwenspersoon voor je kind, moet hij zich ook zo bekend maken. Hij moet aan vier wettelijke voorwaarden voldoen:

  • hij is aangeduid door het kind of de jongere zelf;
  • hij is meerderjarig;
  • hij is op geen enkele wijze betrokken bij de lopende jeugdhulp;
  • hij heeft een uittreksel uit het strafregister model 2.

Wanneer aan deze voorwaarden is voldaan, kan de jeugdhulpverlening de bijstand van de vertrouwenspersoon niet weigeren.

Ook je kind kan de samenwerking met zijn vertrouwenspersoon stop zetten en vragen dat hij niet langer als zijn vertrouwenspersoon optreedt.

Als ouder kun je uiteraard (en liefst) je kind ten volle ondersteunen in de hulpverlening. Vanuit je ouderlijk gezag en je ouder-kind relatie heb je hier ook veel mogelijkheden toe.  Maar je kunt niet optreden als zijn officiële vertrouwenspersoon. Als ouder ben je namelijk rechtstreeks betrokken bij de lopende hulpverlening aan je kind.  

Als jij of je kind zich door iemand wil laten ondersteunen die niet aan alle voorwaarden voldoet, hoeft de jeugdhulpverlener dit niet noodzakelijk te weigeren (maar kan dit wel). Men spreekt dan van een steunfiguur of vertrouwensfiguur. Deze persoon beschikt niet over dezelfde mogelijkheden en rechten als de ‘officiële’ vertrouwenspersoon, maar kan toch betekenisvol zijn tijdens de hulpverlening.

Rechten en mogelijkheden

De vertrouwenspersoon moet jou of je kind zo goed mogelijk bijstaan en ondersteunen binnen de jeugdhulp. Het is belangrijk dat je:

  • jouw mening en visie over de jeugdhulp van bij het begin duidelijk bespreekt met je vertrouwenspersoon;
  • goed afspreekt met je vertrouwenspersoon wanneer je ondersteuning wenst, en wat je wil dat je vertrouwenspersoon wel of niet doet.

Ook als je kind een vertrouwenspersoon kiest, is het belangrijk dat hij goede afspraken maakt met zijn vertrouwenspersoon over wat deze wel of niet mag doen voor hem.

De vertrouwenspersoon kan voor kinderen, jongeren en ouders  een vast aanspreekpunt zijn gedurende het hele hulpverleningstraject. Dit betekent dat de vertrouwenspersoon gedurende de hele hulpverlening betrokken kan blijven als hijzelf of jij en je kind dit wensen.

Om zijn taak zo goed mogelijk uit te voeren, kan de vertrouwenspersoon, na én in overleg met je kind, o.a.

Jeugdhulpverleners moeten, wanneer het kind of de jongere hiermee akkoord gaat, de vertrouwenspersoon actief op de hoogte brengen van alle beslissingen over de jeugdhulp. In verband met het recht op dossierinzage kan de vertrouwenspersoon van de minderjarige, samen met de minderjarige of alleen, het dossier van de minderjarige inzien. Een ouder of opvoedingsverantwoordelijke kan zich ook laten bijstaan bij inzage in zijn dossier.

Belangrijk: zowel de vertrouwenspersoon voor ouders als die voor kinderen en jongeren heeft geheimhoudingsplicht. Hij kan vertrouwelijke informatie die hij verneemt als vertrouwenspersoon, dus niet zomaar bespreken met anderen. Ook als hij niet meer optreedt als vertrouwenspersoon, mag hij deze informatie niet delen of verspreiden.

Voor kinderen en jongeren wordt het recht op bijstand bepaald door het decreet Rechtspositie van de minderjarige in de integrale jeugdhulp en binnen het kader van het decreet betreffende het jeugddelinquentierecht. Voor ouders en opvoedingsverantwoordelijken is dit opgenomen in het decreet Integrale jeugdhulp.